Naar inhoud springen

Rianne Letschert

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Rianne Letschert
Rianne Letschert (2018)
Rianne Letschert (2018)
Persoonlijke gegevens
Volledige naam Rianne Monique Letschert
Geboortedatum 13 september 1976
Geboorteplaats Doetinchem
Nationaliteit Vlag van Nederland Nederland
Beroep hoogleraar, wetenschapper, bestuurder
Academische achtergrond
Alma mater Universiteit van Amsterdam, Universiteit Tilburg en Universiteit van Montpellier
Promotor(s) Max van der Stoel
Wetenschappelijk werk
Soort hoogleraar internationaal recht en victimologie
Erkenning en lidmaatschap
Politieke partij D66
Ambt rector magnificus van de Universiteit Maastricht (1 september 2016–1 februari 2022), voorzitter (2022–2024)[1]Bewerken op Wikidata
Lid van Academia Europaea (2017),[2] De Jonge Akademie (19 maart 2013 – 1 april 2018)Bewerken op Wikidata
Prijzen en erkenningen André Mischke YAE Prize for Science and Policy (2017)Bewerken op Wikidata
Functies
2016–2022 rector magnificus van de Universiteit Maastricht
2021–2026 bestuursvoorzitter van de Universiteit Maastricht
2026–heden minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

Rianne Monique Letschert (Doetinchem, 13 september 1976) is een Nederlands wetenschapper en bestuurder. Sinds 23 februari 2026 is zij namens Democraten 66 (D66) minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in het kabinet-Jetten.[3] Haar voorgaande werkzaamheden lagen in de academische wereld. Ze is voormalig hoogleraar victimologie en internationaal recht aan de Tilburg University. Van september 2016 tot februari 2022 was ze rector magnificus aan de Universiteit Maastricht (UM). Van november 2021 tot februari 2026 was ze voorzitter van het college van bestuur van de UM.

Levensloop

[bewerken | brontekst bewerken]

Letschert werd geboren in de Achterhoek. Ze groeide op in Stiphout in de Brabantse gemeente Helmond, waar ze haar middelbare schoolopleiding volgde aan het Jan van Brabant College en zowel haar havo- als vwo-diploma behaalde, in respectievelijk 1992 en 1994.[4][5] Vervolgens studeerde ze internationaal en Europees recht aan de Universiteit van Amsterdam (propedeuse, 1995), de Universiteit van Montpellier (BA, 1997–1999) en de Universiteit van Tilburg (MA, 1999–2000).

Vanaf 2000 was ze als docent-onderzoeker verbonden aan de Universiteit van Tilburg en tevens als onderzoeker aan het T.M.C. Asser Instituut in Den Haag.[5] In 2005 promoveerde ze in Tilburg op een proefschrift getiteld The impact of minority rights mechanisms. Daarin concludeerde ze dat internationale instanties onvoldoende kunnen betekenen voor nationale minderheden.[6] In datzelfde jaar werd ze adjunct-directeur van het aan de Tilburgse universiteit gevestigde onderzoeksinstituut International Victimology Institute Tilburg (INTERVICT).[7]

Als jonge wetenschapper kreeg ze in 2012 een aanstelling als hoogleraar internationaal recht en victimologie aan de Universiteit van Tilburg, en hield ze haar oratie Tussen recht en realiteit: duurzaam herstel na massavictimisatie.[5] Van december 2013 tot juli 2014 was ze visiting professor aan de Universiteit van Barcelona. Een jaar na haar aanstelling trad ze toe tot De Jonge Akademie, een afdeling binnen de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) die bestaat uit vijftig relatief jonge wetenschappers die allen aan de top staan in hun discipline. Van april 2015 tot juni 2016 was ze voorzitter. Ze was tevens als expert-consultant namens slachtoffers verbonden aan het Speciaal Tribunaal voor Libanon in Leidschendam van 2014 tot 2016.[5] Van januari 2013 tot juli 2018 was ze lid van de Raad van Toezicht van Slachtofferhulp Nederland, en vanaf 2015 ook directeur van INTERVICT, tot ze in 2016 naar de Universiteit Maastricht vertrok.[7]

College van Bestuur UM

[bewerken | brontekst bewerken]

In april 2016 maakte de UvT bekend dat Letschert decaan zou worden van de rechtenfaculteit. Ze koos echter voor een aanbod van de Universiteit Maastricht (UM) om per september 2016 rector magnificus te worden.[7] Ze volgde daar de Belg Luc Soete op. Letschert was daarmee tevens de jongste vrouwelijke rector magnificus ooit in Nederland.[8] Een van haar doelstellingen was dat aan het eind van haar eerste ambtsperiode in 2020 het percentage vrouwelijke hoogleraren aan de Universiteit Maastricht tot minimaal 30% gestegen zou zijn. Ze ontving in 2017 de eerste "Young Academy of Europe Prize" voor haar verdiensten op het gebied van mensenrechten en minderheden.[9] In 2019 werd haar ambtstermijn met vier jaar verlengd, maar per 1 november 2021 werd ze de opvolger van Martin Paul als voorzitter van het college van bestuur van de UM.[10] Omdat Paul op 1 november 2021 naar de universiteit van Bochum vertrok en de nieuwe rector magnificus, Pamela Habibović, pas per 1 februari 2022 haar taak op zich kon nemen, nam Letschert in de tussenliggende drie maanden beide functies op zich.[11]

In september 2019 werd Rianne Letschert, als eerste universiteitsbestuurder, verkozen tot Topvrouw van het jaar. De jury, onder voorzitterschap van Jet Bussemaker, voormalig minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, roemde Letschert vanwege haar "unieke combinatie van authentiek leiderschap met academische diepgang".[12] In januari 2020 werd ze gekozen tot 'Helmonder van het Jaar'.[13]

Naast haar bestuurlijke taken bij de UM vervulde Letschert diverse bredere maatschappelijke functies. Vanaf 2019 was ze lid van de Raad van Toezicht van het Fonds Slachtofferhulp en het Catharina Ziekenhuis in Eindhoven, en van 2019 tot 2021 tevens lid van de Raad van Toezicht van het Bonnefantenmuseum in Maastricht.[5] Van september 2019 tot januari 2022 was ze voorzitter van de Commissie Modernisering Wetboek van Strafvordering, ingesteld door het Ministerie van Justitie en Veiligheid.[5] Van januari 2020 tot september 2023 was ze voorzitter van de begeleidingscommissie van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Vanaf oktober 2020 was ze plaatsvervangend voorzitter en vanaf maart 2023 voorzitter van de adviescommissie van het Nationaal Groeifonds, tot aan haar aantreden als minister in februari 2026.[5] In 2023 werd ze voorzitter van de Coalition for Advancing Research Assessment (CoARA), een internationale coalitie die de beoordeling van wetenschappelijk onderzoek wil vernieuwen.[14]

Politieke loopbaan

[bewerken | brontekst bewerken]

Op 10 december 2025 volgde Letschert Sybrand van Haersma Buma op als informateur bij de kabinetsformatie naar aanleiding van de Tweede Kamerverkiezingen 2025.[15] Ze kreeg de opdracht om D66, VVD en CDA een akkoord voor te laten bereiden waarop een stabiel kabinet kon worden geformeerd. Op 9 januari 2026 werd duidelijk dat de partijen opteerden voor een minderheidskabinet. Op 27 januari kwamen de partijen tot een akkoord op hoofdlijnen, en op 30 januari overhandigde Letschert haar eindverslag aan de voorzitter van de Tweede Kamer, met daarin het voorstel om Rob Jetten tot formateur te benoemen.[16] Op 23 februari 2026 trad ze aan als minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in het kabinet-Jetten.

Politieke standpunten

[bewerken | brontekst bewerken]

Volgens Letschert moet men streven naar een fundamentele systeemverandering waarin de menselijke maat en maatschappelijke waarde prevaleren boven louter cijfermatige prestaties.[17] Ze is een uitgesproken voorstander van een vrouwvriendelijker klimaat binnen de academische wereld. Zo is zij voorstander van een facultaire genderquota voor het streven naar een aandeel van 30% vrouwelijke hoogleraren op universiteiten.[18][19][20]

Privé

[bewerken | brontekst bewerken]

Letschert is sinds 2023 getrouwd met sportjournalist en communicatieadviseur Sander Kleikers.[21][22] Ze heeft een zoon en een dochter uit een eerder huwelijk; samen vormen zij een samengesteld gezin met vier kinderen.[23] Letscherts vader Frits vervulde beleids- en directiefuncties bij landelijke en provinciale welzijnsinstellingen voor mensen met een migratieachtergrond in Gelderland, Utrecht, Noord-Brabant en Limburg.[24]

Publicaties (selectie)

[bewerken | brontekst bewerken]
  • The impact of minority rights mechanisms (dissertatie, Universiteit van Tilburg, 2005)
  • Tussen recht en realiteit: duurzaam herstel na massavictimisatie (oratie, Universiteit van Tilburg, 2012)
[bewerken | brontekst bewerken]
Zie de categorie Rianne Letschert van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Voorganger:
Luc Soete		 Rector magnificus van de Universiteit Maastricht
2016–2022		 Opvolger:
Pamela Habibović
Voorganger:
M.A. Paul		 Voorzitter van het college van bestuur van de Universiteit Maastricht
2021–2026		 Opvolger:
Pamela Habibović
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Rianne_Letschert&oldid=70996492"