Brontekst bekijken van Paulus van Hemert

U hebt geen toestemming om deze pagina te bewerken, want:

Uw IP-adres bevindt zich in een bereik dat op alle wiki’s van de Wikimedia Foundation geblokkeerd is.

Deze blokkade is ingesteld door ‪Jon Kolbert‬. De opgegeven reden is Open proxy/Webhost: See the help page if you are affected .

Aanvang blokkade: 21 feb 2024 07:35
Einde blokkade: 21 feb 2029 07:35

Uw huidige IP-adres is 3.235.133.233. Het geblokkeerde bereik is 3.235.0.0/16.

Vermeld alle bovenstaande gegevens als u ergens op deze blokkade reageert.

Als u denkt dat u per abuis bent geblokkeerd, kunt u aanvullende informatie en instructies vinden in de Stewards Block Wizard.

U kunt de brontekst van deze pagina bekijken en kopiëren.

{{Infobox filosoof
| naam                      = Paulus van Hemert
| afbeelding                = Paulus van Hemert 1816.jpg
| onderschrift              = Paulus van Hemert, [[kopergravure]] van [[Jacob Ernst Marcus]] naar [[Hendrik Willem Caspari]] (1816).
| geboren                   = [[Amsterdam]], [[27 november]] [[1756]]
| overleden                 = [[Den Haag]], [[2 oktober]] [[1825]]
| beroep                    = Predikant
| stroming                  = [[Kantianisme]]
| beïnvloed door            = [[Immanuel Kant]]
| partij                    = [[Patriotten]]
| religie                   = [[Remonstranten]]
}}
'''Paulus van Hemert''' ([[Amsterdam]], [[27 november]] [[1756]] – [[Den Haag]], [[2 oktober]] [[1825]]) was een Nederlandse predikant en theoloog. Hij was in Nederland een belangrijke pleitbezorger van de ideeën van [[Immanuel Kant]].

== Biografie ==
Paulus van Hemert bezocht het [[Athenaeum Illustre (Amsterdam)|Athenaeum Illustre]] en studeerde vervolgens aan de universiteiten ven [[Universiteit Leiden|Leiden]] en [[Universiteit Utrecht|Utrecht]]. In 1780 kreeg hij een betrekking als adjunct-predikant in [[Baarn]] en [[Eembrugge]]. Hij weigerde vervolgens een roeping om te komen werken in [[Wijk bij Duurstede]], maar nadat er een tweede keer een beroep op hem werd gedaan aanvaardde hij toch de post. Tijdens zijn periode in Wijk bij Duurstede raakte hij vervreemd van de leerstellingen van de [[Nederduitse Gereformeerde Kerk (later Nederlandse Hervormde Kerk)|Gereformeerde Kerk]], met name de menselijke verdorvenheid en de [[predestinatie]]. Op 27 augustus 1784 trad Van Hemert uit het ambt en zette zijn motieven voor zijn stap uiteen ''De rede en haar gezag in den Godsdienst''.<ref name=":0">"[https://resources.huygens.knaw.nl/retroboeken/blnp/#source=4&page=189&view=imagePane Paulus van Hemert]" in: ''Biografisch lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands protestantisme.''</ref>

Van Hemert vestigde zich vervolgens in [[Rotterdam]] waar hij zich aansloot bij de [[Remonstranten]]. Hij verbleef ook enige korte tijd in Brussel en woonde vanaf 1789 in Amsterdam. Hier ging hij theologie en [[Hebreeuws]] doceren aan het [[Remonstrants Seminarium]]. Na het vertrek van [[Daniël Wyttenbach]] naar Leiden volgde hij hem op als hoogleraar in de wijsbegeerte. In deze periode wierp hij zich ook op als pleitbezorger van de ideeën van [[Immanuel Kant]], waar hij een paar publicaties aan wijdde. Van Hemert was niet de eerste die aandacht had voor de ideeën van Kant in Nederland, maar hij gaf er wel grote bekendheid aan.<ref name=":0" />

In 1796 nam hij ontslag als hoogleraar aan het Seminarium en vestigde zich op het landgoed Reckenburg bij [[Emmerik]], wegens de gezondheid van zijn vrouw. Twee jaar later keerde hij terug naar Amsterdam en wijdde zich nu geheel aan de studie van Kant.<ref name=":0" /> Vanaf 1799 gaf hij een speciaal tijdschrift uit dat gewijd was aan de filosofie van Kant, het ''[[Magazyn voor de critische wijsgeerte]]''. Dit blad zou tot 1803 verschijnen.<ref>{{Aut|auteur=Marleen de Vries}}, 'De geboorte van de moderne intellectueel: Literatuur en politiek rond 1800', in: {{Aut|auteur=Frans Grijzenhout, Niek van Sas en Wyger Velema}} (red.), ''Het Bataafse experiment: Politiek en cultuur rond 1800'' (Nijmegen 2013) 257.</ref> Van Hemert raakte vervolgens in conflict met Wyttenbach, die van mening was dat de filosofie van Kant al verouderd was toen Van Hemert deze ging propageren in Nederland. Deze twist zou pas tot een einde komen in 1814 toen Van Hemert ''Strena ad Danielem Wyttenbach.''<ref name=":0" /> In 1804 kwam er een nieuw Kantiaans tijdschrift onder redactie van Hemert, ''Lektuur bij het ontbijt en de thétafel''. Dit tijdschrift zou tot 1808 verschijnen.<ref>{{Aut|auteur=De Vries}}, 'De geboorte van de moderne intellectueel', 272.</ref> In dat jaar werd Van Hemert ook lid van het nieuw opgerichte [[Koninklijk Instituut van Wetenschappen, Letterkunde en Schoone Kunsten]].<ref>{{Citeer web |url=https://dwc.knaw.nl/over-het-dwc/contact/ |titel=Paulus van Hemert |datum=2021-12-02 |bezochtdatum=2026-04-03 |werk=Digitaal Wetenschapshistorisch Centrum |taal=nl}}</ref> Van Hemert werd in 1818 bezoldigd secretaris van de [[Maatschappij van Weldadigheid]].<ref name=":0" />

== Denkbeelden ==
Volgens Van Hemert kon men door middel van de filosofie van Kant waarlijk [[Verlichting (stroming)|verlicht]] worden en zouden "licht, en wetenschap, maar, vooral ook ware deugd, en zedenlijkheid [...] onder het bataafsche volk" worden bevorderd.<ref>{{Aut|auteur=De Vries}}, 'De geboorte van de moderne intellectueel', 257-258.</ref> Daarnaast baande de filosofie van Kant binnen de theologie de weg vrij voor een redelijk geloof en dat deze het christendom kon beveiligen tegen aanvallen en het hoofd kon bieden tegen materialisme en fatalisme. Ook kon de christelijke zedenleer het een en ander leren van het Kantianisme.<ref name=":0" />

{{Appendix}}

{{DEFAULTSORT:Hemert, Paulus van}}
[[Categorie:Nederlands predikant]]
[[Categorie:Nederlands theoloog]]
[[Categorie:Remonstrants theoloog]]
[[Categorie:Nederlands hoogleraar]]
[[Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 18e eeuw]]

In deze pagina ingevoegde pagina’s:

Sjabloon:Appendix (brontekst bekijken) (uitgebreid beveiligd)
Sjabloon:Aut (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:Citeer web (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:ISO-VLAG (brontekst bekijken) (uitgebreid beveiligd)
Sjabloon:Infobox/afbeeldingbreedte (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:Infobox/breedte (brontekst bekijken) (volledig beveiligd)
Sjabloon:Infobox filosoof (bewerken)
Sjabloon:Infobox generiek (brontekst bekijken) (volledig beveiligd)
Sjabloon:NL (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:NL-VLAG (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:References (brontekst bekijken) (uitgebreid beveiligd)
Sjabloon:Shy (bewerken)
Sjabloon:Wikidata (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Sjabloon:Wikidata afbeelding (brontekst bekijken) (semibeveiligd)
Module:String (brontekst bekijken) (uitgebreid beveiligd)
Module:Wd (brontekst bekijken) (uitgebreid beveiligd)
Module:Wd/i18n (bewerken)

Terug naar Paulus van Hemert.

Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/wiki/Paulus_van_Hemert"